نقش‌آفرینیِ شهروندان در فرایند تحقیقات مقدماتی

نویسندگان

1 کارشناس ارشد حقوق جزا و جرم‌شناسی

2 دانشیار گروه حقوق جزا و جرم‌شناسی دانشگاه فردوسی

3 استادیار گروه حقوق جزا و جرم‌شناسی دانشگاه فردوسی

چکیده

ابتکار قانون‌گذار ایران در تبصره‌ی یک ماده‌ی 45 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 که برخی اختیارات ضابطان شامل حفظ صحنه‌ی جرم و دستگیری مرتکب را به شهروندان اعطاء نموده است، رویکرد نوینی از مفهوم مشارکت انتظامی شهروندان ارائه می‌دهد. یافته‏های این پژوهش حاکی از آن است که به رغم مشارکت فیزیکی شهروندان در انجام عملیات‏های انتظامی هم‌چون حفظ صحنه‌ی جرم و بازداشت مجرم، عملاً نمی‌توان این افراد را ضابط دادگستری تلقی نمود. البته بهره‌مند شدن شهروندان از این اختیارات، تأثیر وافری در رشد و انسجام نظم عمومی خواهد داشت؛ مشروط بر این که در چارچوب قانونی تحقق یابد؛ و در غیر این صورت، موجب بی نظمی و دخالت ناروا در حریم خصوصی افراد شده و مسؤولیت کیفری و مدنی شهروندان مداخله‌گر را در پی دارد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Role of Citizens in the Process of Preliminary Investigation

نویسندگان [English]

  • Mohammad Norouzi 1
  • Abdolreza Javan Jafari 2
  • Seyyed Mahdi Seyyedzadeh Sani 3
چکیده [English]

The Iranian Legislator’s initiative in Sub-article 45 Code of Criminal Procedure 92 which some authorizations include preserve crime scene and arresting the perpetrator has given citizens, a new approach from the concept of citizen participation Offers. Results revealed that despite the physical participation of citizens in the preserve crime scene and prevention of escaping of those who committed the crime, these people cannot practically be considered a judicial officer. Of course Granting this authorities to citizens could give rise to the promotion of social security, provided that their operation take place in a legal framework, otherwise it could result in chaos, intervention with privacy and citizen’s civil and criminal liability.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Citizenry
  • Law Enforcement
  • Crime Scene
  • Arrest of the Offender