تعالی حقوق

تعالی حقوق

مبانی حقوقی اتخاذ تصمیمات قضایی قاطع دعوا در مراجع حقوقی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشیار، گروه حقوق، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران
2 دانشجوی دکتری، گروه حقوق خصوصی، دانشگاه تهران تهران، ایران
3 کارشناسی ارشد، حقوق خصوصی، دانشگاه خوارزمی تهران، ایران
چکیده
شناخت مبانی صدور تصمیمات قاطع قضایی موجب تمیز این تصمیمات از یکدیگر و عدم اختلاف آنها در هنگام اتخاذ تصمیم توسط دادرس خواهد شد . تحقیق حاضر ، با استفاده از داده‌های کتابخانه‌ای و توجه به رویه قضایی ، در صدد یافتن مبنای صدور تصمیمات قاطع دعوا است. تصمیمات قاطع دعوا عبارتند از حکم ، قرار های قاطع ، تصمیمات حسبی و گزارش اصلاحی . احکام به دو قسمت حکم بر بطلان دعوا و حکم بر بیحقی تقسیم می شوند. حکم بر بطلان به طور کلی زمانی صادر می شود که حق ادعایی خواهان اساسا بر خلاف قانون منصوص یا روح قانون باشد . در مقابل اگر دادرس حقی برای خواهان احراز نکند اقدام به صدور حکم بر بیحقی می نماید. تصمیمات حسبی به دلیل اعمال حاکمیت دولت و جلوگیری از تضییع حقوق اشخاص فاقد اهلیت صادر می گردد . قرارهای قاطع دعوا بسته به نوع قرار به دلایل ، فقدان شرایط قانونی اقامه دعوا یا دادخواست ، عدم انجام تعهداتی که در جریان دادرسی قانون بر عهده خواهان قرارداده ، زوال قهری یا ارادی دعوا و اراده طرفین دعوا صادر می شود. گزارش اصلاح راه دیگر پایان رسیدگی به دعوا است که به جهت توافق طرفین دعوا و انعقاد عقد صلح ، به همراه قرار سقوط دعوا می بایست شود.
کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله English

Legal foundations of decisive judicial decisions in legal authorities

نویسندگان English

Aliabbas Hayati 1
Mahdi Hadi 2
Shokoofeh Bahrami 3
1 Associate Professor, Department of Law, Razi University, Kermanshah, Iran
2 PhD Student, Department of Private Law, University of Tehran, Tehran, Iran
3 Master's Degree, Private Law, Kharazmi University, Tehran, Iran
چکیده English

Knowing the basics of issuing decisive judicial decisions will distinguish these decisions from each other and their differences when making a decision by the judge. existence Research Using library data and considering case law It seeks to find the basis for issuing decisive decisions . Decisive decisions of the case are verdict، final decision not on merits ، decisions Claimant ، and corrective report. Verdicts They are divided into two parts: verdict on nullity of lawsuit and verdict on unfairness. The verdict on invalidity is generally issued when the claimant's right is fundamentally against the written law or the spirit of the law. On the other hand, if the judge does not find a right for the petitioner, she proceeds to issue a judgment on injustice. Claimant decisions are issued due to the exercise of the government's sovereignty and to prevent the violation of the rights of persons without qualifications. final decision not on merits Depending on the legal arrangement, the lack of conditions for filing a lawsuit or a petition, failure to comply with the law imposed on the plaintiff during the proceedings, forced or voluntary termination of the lawsuit and the will of the parties to the lawsuit. The amendment report is another way to end the lawsuit, which should be done along with the settlement of the lawsuit in order to reach an agreement between the parties and conclude a peace agreement

کلیدواژه‌ها English

Verdict
dictum
verdict on nullity of lawsuit
The dictum fall of the lawsuit
The dictum Failure to hear the lawsuit
منابع
فارسی
ابهری ، حمید و کاویار ، حسین ،(1393) اعتبار گزارش اصللاحی ، فصلنامه مطالعات حقوق خصوصی ، دوره 44 ، شماره 3 ، صص 311-326
افتخار جهرمی ، گودرز و السان ، مصطفی ،(1401)، آیین‌دادرسی‌مدنی ، جلد سوم ، چاپ دوم ، تهران ، انتشارات میزان.
پژهشکده استخراج و مطالعات رویه قضایی ، (1399)، مجموعه آرای قضایی دادگاه های تجدید نظر استان تهران (حقوقی ) سال 1392 ، تهران ، مرکز مطبوعات و انتشارات قوه قضائیه .
پژهشکده استخراج و مطالعات رویه قضایی ،(1400)، مجموعه آرای قضایی دادگاه های تجدید نظر استان تهران (حقوقی ) پاییز سال 1393 ، تهران ،مرکز مطبوعات و انتشارات قوه قضائیه.
پورصادقی ،حبیب‌الله ،(۱۴۰۱)،آیین‌دادرسی‌مدنی دعاوی مرتبط ، تهران ، شرکت سهامی انتشار .
تروفو ، میکله ، (1400)، آیین‌دادرسی‌مدنی (دلیل اثبات) ، ترجمه حسن محسنی ، چاپ دوم ، تهران ، شرکت سهامی انتشار.
جعفری لنگرودی ، محمد جعفر ،(1388)، ترمینولوژی حقوق ، چاپ چهارم ، تهران ، انتشارات گنج دانش.
حیاتی ، علی عباس ،(1393)، آیین‌دادرسی‌مدنی ، جلد اول ، تهران ، انتشارات میزان.
حیاتی ، علی عباس ،(۱۳۹۹)، آیین‌دادرسی‌مدنی در نظم حقوقی کنونی،تهران، انتشارات میزان.
خالقی ، علی ،(1400)، نکته ها در آیین دادرسی کیفری ، چاپ هفدهم ، تهران ، انتشارات شهر دانش.
خدابخشی ، عبدالله ،(1399)،« حقوق دعاوی ، تحلیل و نقدرویه قضایی (حقوقی ، اجتماعی ، فلسفی)»، جلد هشتم ،تهران ، انتشارات شرکت سهامی انتشار .
درخشان نیا ، حمید ،(1391)، مطالعه تطبیقی ایرادات و موانع رسیدگی در آیین دادرسی مدنی ، پژوهش های حقوق تطبیقی ، ، دوره16 ، شماره 2،صص 23-43
زراعت ، عباس ،(1385)، قانون آیین‌دادرسی‌مدنی در نظم حقوقی ایران ، چاپ سوم ، تهران ،  نشر خط سوم.
زندی، محمدرضا، (۱۳۹۳)،رویه قضایی دادگاههای تجدید نظر استان تهران در امور مدنی( داوری)، جلد 2 ،چاپ چهارم، تهران ، انتشارات جنگل.
سربازیان ، مجید و سیاوش پور ، اسماعیل، (1398)، مبانی صدور قرار عدم استماع دعوادر مواجه با چالش های حقوقی پیرامون آن ، تعالی حقوق ، دوره 5، شماره 4 ، صص 60-84
سلیمانی ، عباس و راغبی ، محمد علی ،(1398)، بررسی فقهی قاعده عدالت اجتماعی ، فصلنامه حکومت اسلامی ، دوره 24، شماره 1، صص 58-33
شمس ، عبدالله ؛ تقی زاده ، ابراهیم و میرحاجی ، کامران ،(1397)، طرح امور موضوعی و آثار آن در دعاوی مدنی ، فصلنامه حقوقی دادگستری ، دوره 82 ، شماره 103 ،صص 123-150
شمس ، عبدالله وکرد زنگنه ، مصطفی ،(1397)، ایراد عدم استماع در حقوق فرانسه و ایران ، فصلنامه تحقیقات حقوقی ، دوره21، شماره 82 ، صص 11-29 .
شمس ،عبدالله ،(۱۳۹۸)،آیین‌دادرسی‌مدنی ، چاپ چهل و دوم، تهران ، انتشارات دراک .
صدر زاده افشار ، محسن ،(1380)،آیین‌دادرسی‌مدنی و بازرگانی دادگاه های عمومی و انقلاب ، تهران ، انتشارات جهاد دانشگاهی واحد علامه طباطبایی .
صدرزاده افشار، محسن،(1385)، ادله اثبات دعوی در حقوق ایران، چاپ چهارم، تهران ، انتشارات مرکز نشر دانشگاهی .
صفایی ، حسین و کاظمی ، محمود ،(1389)، وضعیت علم حقوق در ایران بعد از پیروزی انقلاب اسلامی ، با جهت گیری آینده ، مجله حقوق تطبیقی ، دوره 1 ، شماره 2 ، صص 13-50
فان کامگم ، رائول ،(1400)، آیین‌دادرسی‌مدنی (تاریخ آیین‌دادرسی‌مدنی اروپایی ) ، ترجمه حسین داودی بیرق ، تهران، شرکت سهامی انتشار .
کاپلتی ،مورو  و  گارث ، برایان جی، (1398)، آیین‌دادرسی‌مدنی ، سیاست ها ، گرایش ها و اندیشه ها در آیین‌دادرسی‌مدنی ، ترجمه حسن محسنی ، تهران ، انتشارات شرکت سهامی انتشار.
کاتوزیان ، ناصر ،(۱۳۹۶)، اعتبار امر قضاوت شده در دعاوی مدنی،تهران ، انتشارات میزان .
کاتوزیان ، ناصر،(1400) ، قواعد عمومی قراردادها ، جلد اول ، چاپ هجدهم ،تهران ، انتشارات گنج دانش.
کاتوزیان، ناصر،(۱۳۹۹)، توجیه و نقد رویه قضایی ، چاپ پنجم، تهران ، انتشارات میزان .
کلارک ، دیوید . اس ، (1400)،آیین‌دادرسی‌مدنی (سازمان وکلا و قضات) ، ترجمه هادی ملک تبار فیروزجایی ، تهران، شرکت سهامی انتشار.
گلدوزیان ، ایرج ، (1396)، محشای قانون مجازات اسلامی ، چاپ هفتم ، تهران ، انتشارات مجد .
محسنی ، حسن ،(1396)، توصیف رأی از منظر قابلیت شکایت (با نگاهی تطبیقی) ، مطالعات حقوق تطبیقی ، دوره 8 ، شماره 1 ،صص  323 – 342
محسنی ، حسن ،(1394)، یک رأی و دو دیدگاه متفاوت در موضوع ضرورت یا اختیار برای تشکیل جلسه دادرسی: دیدگاه اول- نقض اصول دادرسی و سلب حقوق اصحاب دعوا با تشکیل ندادن نخستین جلسه دادرسی ، فصلنامه رأی: مطالعات آرای قضایی ، دوره 4 ، شماره 1 ، صص 89-106
محسنی ، حسن ؛ غمامی ، مجید و ملک تبار فیروزجائی ، هادی ،(1399)، شناخت سه گانه آیینیک (عدم پذیرش، ایرادات آیین دادرسی و دفاع ماهوی)، فصلنامه مطالعات حقوق خصوصی، دوره 50 ، شماره 4 ، صص 761 – 783
معاونت منابع انسانی و امور فرهنگی دادگستری کل استان تهران ،(1400)، بیع در قانون و رویه قضایی ، چاپ دوم ،تهران ،انتشارات دادگستری کل استان تهران .
معاونت منابع انسانی و امور فرهنگی دادگستری کل استان تهران ،(1401)،رویه قضایی محاکم استان تهران (فسخ ، انفساخ ، تفاسخ) ، چاپ سوم ، تهران ، انتشارات دادگستری کل استان تهران.
ملک تبار فیروزجائی ،هادی ،(1398)، قواعد ایراد آیین دادرسی ، تهران ، شرکت سهامی انتشار .
میر محمد صادقی ، حسین ، (1392)، حقوق کیفری اختصاصی جرایم علیه اشخاص ، چاپ سیزدهم ، تهران ، انتشارات میزان .
میرنژاد بروجنی ، سید رسول و فرحزادی ، علی اکبر ،(1400) ، اصل قابل استماع بودن دعاوی در فقه اسلامی و حقوق ایران ، تهران ، انتشارات دانشگاه علوم قضایی و خدمات اداری .
نهرینی ، فریدون ،(۱۴۰۰)، آیین‌دادرسی‌مدنی (فرآیند دادرسی و صدور رای)، چاپ دوم ، تهران ، انتشارات گنج دانش.
نیک نژاد ، جواد و حیدری ، نصرت ،(1400)، موجه، مستند و مستدل بودن رأی دادگاه و داوری ، پژوهش حقوق خصوصی ، دوره 9 ، شماره 35 ، صص 158-156
هرزوگ ، پیتر ای و کارلن ، دلمار ، (1401)، آیین‌دادرسی‌مدنی (شکایت از آرای قضایی) ، ترجمه حسن محسنی و مهسا آقائی ، تهران ، شرکت سهامی انتشار .
هرمزی ، خیرالله ، تغییر عناصر دعوی ، شرحی بر ماده 98 قانون آیین‌دادرسی‌مدنی،(1392) ، پژوهش حقوق خصوصی ، دوره 1، شماره سوم ، صص 9-33
واحدی، قدرت الله،(۱۳۹۶) ، بایسته های آیین‌دادرسی‌مدنی، چاپ  هشتم،  تهران، انتشارات میزان.
عربی
ابن منظور ، ابن فضل جمال الدین محمد بن مکرم ،(1363)، لسان العرب ، جلد 12 ،بیروت ، دارصادر .
گیلانی ، ابوالقاسم ، (1413 ق)، جامع الشتات فی اجوبه السوات ، تهران ، موسسه کیهان .
یزدی ، سید محمد کاظم ،(1409 ق)، العروه الوثقی ، جلد دوم ،  چاپ دوم ، بیروت ، موسسه الاعلمی المطبوعات