تعالی حقوق

تعالی حقوق

تأسیس دادگاه کار با ادغام سیستم قضایی و صنفی؛ ضرورتی در نظام حقوقی ایران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 استادیار حقوق عمومی، گروه حقوق، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه سمنان، سمنان، ایران
2 دانشجوی دکتری حقوق عمومی، مرکز حقوق، دانشکده علوم اجتماعی و فرهنگی، دانشگاه جامع امام حسین (ع)، تهران، ایران
10.22034/thdad.2024.1999826.2415
چکیده
با توجه به انعطاف نظام حقوقی برخی کشورها، لزوم حمایت از روابط کار، اهمیت این حوزه به دلیل جنبه‌های سیاسی، اجتماعی و اقتصادی آن و تسریع دادرسی در اختلافات کار، کشورهای مذکور درصدد برآمدند تا دادرسی مجزایی از دادگاه‌های عمومی تدوین نمایند. از سوی دیگر می‌توان گفت برای رفع اختلافات کار، سه روش وجود دارد که عبارتند از روش قضایی، شبه قضایی و غیر قضایی (صنفی و یا حرفه‌ای). روش رفع اختلافات در حقوق کار ایران، تلفیقی از روش دادرسی صنفی و قضایی است. در این روش، مرجعی شبه قضایی و خارج از قوه قضائیه به رفع اختلاف می‌پردازد که دارای آیین دادرسی مجزایی است، اما در مرحله بالاتر، مقامی قضایی در ترکیب هیأتی قرار می‌گیرد که متشکل از نمایندگان دو قشر کارگر و کارفرما می‌باشد. سؤال تحقیق حاضر این است که آسیب‌های سیستم فعلی دادرسی کار چه بوده و چگونه قابل رفع می‌باشند؟ در پاسخ می‌توان گفت هرچند بنیادی‌ترین اصول دادرسی کار، سرعت، بی‌طرفی و تخصص اعضا است، لیکن در این مقاله، این نتیجه به دست می‌آید که اصول مذکور، در روند کنونی دادرسی کار اجرایی نمی‌شوند و به باور نگارنگان، روند احقاق حقوق کارگران با مشکلاتی مواجه است. این معضلات محدود به امور شکلی نشده و به ماهیت احقاق حقوق کارگران نیز تسری پیدا کرده است. با انجام تحقیقی تحلیلی- توصیفی و با ارائه ادله مربوط به رد سیستم کنونی و تبیین معضلات مرتبط با اشخاص مراجعه‌کننده به مراجع حل اختلاف کار که در قوانین مشهود است و برای اطمینان از حصول کارگر به حق خویش، به نظر می‌رسد تأسیس و ایجاد دادگاه‌های کار مرکب از سیستم صنفی-قضایی ضروری باشد. این نوع دادگاه‌ها علاوه بر بهره‌مندی از مؤلفه‌های سرعت، بی‌طرفی و تخصص اعضا، واجد ویژگی‌هایی متمایز از دادگاه‌های عمومی نیز هستند
کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله English

Establishment of Labour court by combining judicial and guild systems, concern in Iranian legal system

نویسندگان English

Ahmad Taghizadeh 1
Khalil Mansourizadeh 2
1 Assistant Professor of Public Law, Departement of Law, Faculty of Humanities, University of Semnan, Semnan, Iran
2 Phd candidate of Public lLaw, Law Center, Cultural and Social Faculty, Imam Hosein Comprehensive UniversityAhvaz. Iran.
چکیده English

Considering the flexibility of the legal system of some countries, the need to support labor relations, the importance of this area due to its political, social and economic aspects and the acceleration of proceedings in labor disputes, the mentioned countries tried to formulate separate proceedings from public courts. On the other hand, it can be said that there are three methods for resolving labor disputes, which are judicial, quasi-judicial and non-judicial (union or professional). The method of resolving disputes in Iran's labor law is a combination of trade union and judicial proceedings. In this method, a quasi-judicial authority outside the judiciary resolves the dispute, which has a separate procedure, but at a higher level, a judicial authority is included in the composition of the board, which consists of representatives of both the workers and the employer. The question of the present research is what are the damages of the current system of labor proceedings and how can they be fixed? In response, it can be said that although the most fundamental principles of labor proceedings are speed, impartiality and expertise of the members, but in this article, the conclusion is reached that the mentioned principles are not implemented in the current process of labor proceedings and according to the authors, the justice process Workers' rights are facing problems. These problems are not limited to formal issues and have also spread to the nature of workers' rights. By conducting an analytical-descriptive research and by providing evidence related to the rejection of the current system and explaining the problems related to people referring to labor dispute resolution authorities, which is evident in the laws, and to ensure that workers get their rights, it seems that the establishment and creation of labor courts It is necessary to be composed of the guild-judicial system.

کلیدواژه‌ها English

Labor court
recognition board
dispute resolution board
labor proceedings
trade union system
judicial system
منابع
فارسی
 مجلس شورای اسلامی (1368)، مشروح مذاکرات مجلس شورای اسلامی: دوره سوم- اجلاسیه دوم، جلسه 146، تهران.
بادینی، حسن؛ اسعدی، سید حسین، (1398)، مطالعه تطبیقی تضمینات وصول مزد کارگر، دو فصلنامه علمی پژوهشی حقوق اسلامی، شماره دوم.
رستمی، محمد؛ رستمی، مرتضی، (1400)، فرایند‌ها و چالش‌های اجرای آرای مراجع حل اختلاف کار در نظام قضایی ایران، مجله حقوقی دادگستری.
رستمی، ولی؛ اکبری، احسان، (1399)، جستاری در آسیب شناسی حقوقی نظام دادرسی کار در ایران، فصلنامه مطالعات حقوق عمومی، شماره 1.
رفیعی، احمد، (1395)، حقوق کار (دفتر دوم، حل اختلافات کارگر و کارفرما در پرتو اصول دادرسی منصفانه)، نشر میزان، چاپ دوم.
سپهری، محمدرضا، دیگران (1384)، مقاوله­نامه­های بین­المللی کار (1919-2004)، نشر مؤسسه کار و تأمین اجتماعی، چاپ اول.
طباطبایی مؤتمنی، منوچهر، (1384)، حقوق اساسی، تهران، نشر میزان، چاپ سوم.
طجرلو، رضا؛ الماسی خانی، صابر (1400)، مطالعه انتقادی نظام دادرسی کار ایران؛ با نگاهی به نظام آلمان، فصلنامه تحقیقات عمومی، شماره 95.
عبادی، محمد اسماعیل، (1385)، علل اطاله دادرسی، مجله قضاوت، شماره 39.
عراقی، عزت الله، (1395)، حقوق کار، ج 2، تهران، نشر سمت.
عشقی، محمدعلی، تاریان، امیرحسین(1398)، بررسی حقوقی و تطبیقی روابط کار در انگستان، مجله علمی فقه، حقوق و علوم جزا، شماره 12.
کاووسی، فریدون (1349)، دادرسی کار در ایران و پیشنهادهایی برای اصلاح آن، مجله دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران،شماره اول.
معین، محمدرضا؛ زراعت، عباس، (1392)، حقوق کار، ج1، اندیشه­های حقوقی.
منشی زاده، گشواد (1385)، مراجع حل اختلاف کار، موسسه کار و تامین اجتماعی، تهران، چاپ اول.
مهرا، نسرین (1387)، نظام حقوقی انگلستان (ترجمه)، نشر میزان،چاپ اول.
هاشمی، سید محمد، (1394)، تاریخچه و سیر تحول حقوق کار، تهران، نشر مؤسسه کار و تامین اجتماعی، چاپ سوم.
هاشمی، سید محمد، (1396)، حقوق کار، نشر میزان، چاپ اول.
هداوند، مهدی (1389)، حقوق اداری تطبیقی، جلد دوم، نشر سمت، چاپ اول.
1.      هداوند، مهدی، نجابت­خواه، مرتضی (1390)، نظام حقوقی رسیدگی به اختلافات کارگر و کارفرما، نشر جنگل، چاپ اول.
 
 
لاتین
Bell, John, Boyron, Sophie, Whittaker, Simon, Principal of French law, Bookcraft, oxford university press,1998.
Bradley, A W-Ewing, K D, Constitutional and Administrative Law, Edinburgh, Pearson Education Limited, Twelfth Edition, 1997.
Convention No. 84, concerant le droit d’association et lergleement des conflits du travail dans les territoires nonmetropolitain, 1974.
2.      Padhi.p.k, labour and industrial laws, published by Asoke k.ghosh, prentice-hall of India private limited, New Delhi, 2007.
3.      Trechsel, Srefan, Human Rights in Criminal Pruceedings , Oxford University Press, New York, 2006.
1.      Veranken, Martin, Death of labour law? Comparative perspectives , Melbourne, Melbourne University Press,2009.
 
قوانین و مقررات
قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران (1358) همراه با اصلاحات سال 1368.
قانون کار ایران، مرجع تصویب مجمع تشخیص مصلحت نظام، 1369.
آیین دادرسی کار ایران، مرجع تصویب وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی، مصوب 1392
قانون دیوان عدالت اداری، مرجع تصویب مجلس شورای اسلامی، مصوب 1402.
بخشنامه شماره 168852 در خصوص دستورالعمل سازش درون کارگاهی، مرجع تصویب وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی، مصوب 1401.
لایحه کار، مرجع تصویب هیات وزیران (وزارت کار و امور اجتماعی)، مصوب 1364.
1.      I.L.O, International labour conventions and recommandations, First published, 1996, pp,122-123
 
 
منابع الکترونیکی
موسوی، سید کاظم، (1401)، اختصاص 42 درصد شعب دیوان عدالت اداری به وزارت کار، tahlilbazaar.com/x3xMM ، آخرین بازدید در 23/07/1401
عابدی، پیام، (1400)، نگرانی کارگران از ساختار «هیئت حل اختلاف»: چرا نمایندگان قوه مجریه در جلسات حاضر نمی­شوند؟، https://www.ilna.ir/fa/tiny/news-1162808، آخرین بازدید در 10/07/1401